EMAUS

Beti entzuten ez diren ahotsetarako mikrofonoak

Nagore Lopategi Escallada, Komunitatearen eraldaketarako teknikaria 2026ko martxoaren 24a

Urtero, otsailaren 13an, Irratiaren Munduko Eguna ospatzen da. Egun horretan, gogorarazi nahi dugu hedabide horrek, aldaketa teknologikoak gorabehera, tresna bizia eta hurbila izaten jarraitzen duela. Emaus Gizarte Fundazioarentzat, irratia ez da soilik komunikazio kanal bat: topaketarako, partaidetzarako eta, batez ere, historikoki isilaraziak izan diren ahotsak proiektatzeko modua da.

Duela urte batzuetatik, Derioko Emaus Eguneko Zentroan Ganbara Gizarte Irratia bultzatzen da. Gizarte bazterkeriako egoeran dauden pertsonek hitza hartzen duten irrati komunitarioa da. Elkarrizketen, gaikako atalen eta eztabaiden bidez, mikrofonoak adierazpide bihurtzen dira, bizi garen munduari buruzko esperientziak, kezkak eta begirada propioak partekatuz. Orain arte, 60 podcastetik gora sortu dira, eta erakutsi dute konfiantza eta akonpainamendu espazioak sortzen direnean ahotsak indarrez eta aniztasunez sortzen direla. Ganbara Gizarte Irratia, funtsean, hitzak garrantzia duen lekua da.

Komunikazio komunitarioaren aldeko apustu hori handituz eta inguruko beste pertsona eta kolektibo batzuekin aliantzak eginez joan da. Horren adibide da Txorierri Institutuarekin lankidetza, podcastak sortzeko prozesu batean parte hartu baitu Ganbara Gizarte Irratiarekin batera. Gatazkak irakasgaiaren esparruan, Batxilergoko lehen mailako 40 ikaslek mikrofonoek hainbat errealitate soziali buruz hausnartzeko, hitz egiteko eta ikuspegi kritikoa adierazteko eskaintzen dituzten aukerak esperimentatu ahal izan dituzte. Aldi berean, proiektuak komunikazio gaitasunak indartzen lagundu die, tresna digitalak emanez eta komunitatearekin konektatutako ikaskuntza esperientzia eskainiz.

Proiektua ikasgelan egindako lau saiotan garatu zen, Audiogelako taldearen laguntza teknikoarekin. Ibilbide horretan, ikasleek sormenezko gidoiak diseinatzen, BandLab aplikazioaren bidez soinu-baliabideekin esperimentatzen eta grabazioen alderdi teknikoak zaintzen ikasi zuten. Prozesua amaitzeko, amaiera ekitaldia eta sari banaketa egin ziren Derioko Gurea Aretoan. Horren ondorioz, arrazismoa, aporofobia, bullyinga, diskriminazioa edo Palestinako genozidioa bezalako gaiak jorratu zituzten bederatzi podcast sortu zituzten. Gazteak kezkatzen dituzten gai konplexuak dira, irratian ozen pentsatzeko kanal pribilegiatua aurkitu zutenak.

Gero eta bizkorragoa eta polarizatuagoa den mundu honetan, irrati komunitarioek eta Ahotsak bezalako hezkuntza proiektuek gogorarazten digute gure ahotsak proiektatzea oraindik ere ekintza beharrezkoa eta eraldatzailea dela. Izan ere, mikrofonoak irekitzen direnean, komunitate gogoetatsuagoak, inklusiboagoak eta solidarioagoak sortzeko aukerak ere zabaltzen dira.