Lartxo esatea badirudi be hotzak hilik egoten dira pertsona horrek, hori dala-eta Txorierrin hotzakilak esaten jake. Halangoei hozkirriak be esaten deutsee batzuek, baina gure artean berba hori normalean eguraldi freskoa izentatzeko erabilten dogu, baita hotzikara adierazoteko be. Hotzikarak, dana dala, sukarrak edo giroa hozteak eragiten dauzen horri esaten deutsagu. Ezpainetako pupei be hotzikarak esaten deutsegu; erderaz “calentura”.
Bitxia bada be, Euskal Herrian hozberak edo hotzakilak makaltzat hartu izan dira. Horren erakusgarri dogu hozkil berbea. Adiera bi daukaz: 1) hozbera, 2) ahula.
Esanak esan, haize fina dabilen sasoi honetan, onena erropa aproposa janztea eta babesean ibiltea, dinoen lez adinagaz hozberatu egiten gara eta.