Logoa
Logoa

Diligentziak, trena eta euskara, Bilbon eta Bizkaian

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Diligentziak, trena eta euskara, Bilbon eta Bizkaian

1860ko erroldan, Bilbok 17.967 biztanle zeuzkan, eta Arratiak 11.427. Gaur egunetik begiratuta kopuru harrigarriak dira, ze Bizkaia osoan 111.436 bizilagun ziren. 

Zer gertatzen ari da gure soldatekin?

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Zer gertatzen ari da gure soldatekin?

Biztanleria Aktiboaren Inkestaren arabera, 2015ean hileko batezbesteko soldata gordina, 12 ordainalditan, 2.250 eurokoa izan zen Euskal Autonomia Erkidegoan (EAE). Soldata horiek % 4,8 hazi ziren aurreko urtearekin alderatuta. Epe luzeko joera aztertuz, batezbesteko soldatak % 6,2 hazi dira 2008-2015 epealdian, EAEn. 

Elkarlanean egin dugu KORRIKA

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Elkarlanean egin dugu KORRIKA

20. KORRIKA ikaragarria, itzela, mundiala izan da. Inoizkorik jendetsuena. Zorionak eta eskerrak emateko ordua da eta egindakoa baloratzeko momentua. Euskarari eta AEKren egoerari bultzada bat emateko, 70eko hamarkada amaieran asmatu zen ekimen zoragarri hau eta gaur ere, oraindik, behar-beharrezkoa dugu.

Atera giltzak

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Atera giltzak

“Neure kontzientziak pisu handiagoa du mundu guztiaren iritziak baino”, aldarrikatu zuen Zizeronek. Iritzia. Zerbaitez edo norbaitez eta, bereziki, gai edo arazo eztabaidagarri batez pentsatzen dena. Batzuek, Zizeronek bezala, ez dute inolako arazorik eurena partekatzeko. Beste batzuek, poltsikoan eraman ohi dute iritzia, eta atera ere etxeko giltzak kale erdian ateratzen diren moduan ateratzen dute: zertarako?

Neskak eta mutilak

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Neskak eta mutilak

Egilea: Aingeru Mayor eta Susana Monteagudo.

Argitaletxea: Litera libros.

Liburutegietan dago irakurgai. 

 

Aingeru Mayor haur sexologian da aditua. Horren haritik, gurasoentzako hitzaldi eta ikastaro arrakastatsuak eman ditu, bai Euskal Herrian, bai Estatu mailan. Mayor irakaslea da Euskal Herriko Unibertsitatean, baita Crysallis elkartearen presidentea ere. Elkarte hori ume eta gazte transexualen familiek osatzen dute. Bere lanak aitzindaria dira eta zortzi hizkuntzara itzuli dira.

 

Jatabeko abadea, medikua, idazkaria eta astoa

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Jatabeko abadea, medikua, idazkaria eta astoa

Anekdota hau aspaldian gertatu zen. Aldi hartan, ez zen behar Google maparik, astoak ondo ezagutzen zituen bide-zidorrak-eta. Jataben –Jata mendiaren magaleko herrian– gaixotu egin zen Mau­ri errotaria, eta Begoña emaztea me­dikuaren bila abiatu zen urira. Zoritxarrez, doktorea musean jokatzen aurkitu zuen taldean, abadearekin eta udal-idazkariagaz batera. Orduan, iluntzea zenez, urruneko errotara laguntzeko eskatu zion osagileak apaizari.

Korrika, lasterketa luzea

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Korrika, lasterketa luzea

Badator, bai, gure Korrika maitea, Euskal Herriko hainbat herri zeharkatuko duena, hainbat jende batu, hainbat gogo piztu eta berpiztuko dituena. Ez da erraza urte luze hauetan lortu dituen indarra edo sendotasuna, eta esan daiteke, besteak beste, indarra eta sendotasuna direla euskararekin aurrera egiteko ezinbesteko baldintzak, hasieran behintzat. Izan ere, Karmelo Ayestak dioen bezala, ohitura aldaketak eta hobekuntza pertsonal guztiak antzeko prozesuen bitartez burutu daitezke; kirolari bihurtzeko bidea, erretzeari uztekoa eta euskaldun bilakatzekoa ez dira hain desberdinak.

Maitasuna

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Maitasuna

Orain dela egun batzuk, parkean nengoela, bi mutil, zortzi-hamar urte ingurukoak, borrokan hasi ziren. Istorioaren amaiera imajina dezakezue: bata, garaile; eta bestea, amorruz eta inpotentziaz beterik. Horietako baten ama eta bestearen amona mutikoekin hitz egiten hasi ziren: ezin dela borroketan ibili, ez dagoela ondo, hurrengo batean ez errepikatzeko... Eta elkarri barkamena eskatzeko. Umeek, batak besteari, barkamena eskatu zioten, baina gauza mekaniko bat izango balitz bezala: esan behar dut edo, hobeto esanda, behartzen naute “barkatu” esatera, eta hala egiten dut. Hori ikusita, ezin izan nuen aguantatu, gogoa ezin ekidin, eta kontu horretan sartu nintzen.

Amonatxoak

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Amonatxoak

Egilea: Charo Pita

Argitaletxea: S.L. KALANDRAKA EDITORA

Liburutegietan dago irakurgai   

 

Charo Pita galiziarrak idatzitako istorioak ahozko narrazioan daude oinarrituta edota kontalaritzaren klabean daude idatzita, behintzat. Horri esker, bere lana oso erraza da irakurtzeko edo kontatzeko. Bera emakumezkoa izateak ere badu garrantzia, batzuetan gizartean emakumeok dugun garrantzia ere islatzen duelako. Egileak hainbat album ditu argitaratuta euskaraz, galegoz eta gaztelaniaz: Oxala Etivieses aquí, Eskerrik asko, La calle del puchero, Magia, Igor, ¿Quién puede vencer al viento?...

hAMAsays

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

hAMAsays

Arrieta, Bilbao, Agirre, Arriaga, Bilbao, Larrondo, Lopategi, Meabe, Zugazaga, Elordui, Zalbidea, Uriarte, Arrola, Zabala, Arteaga, Artetxe. Ama said. Batzuk zortzi abizen darabilez euskalduntasuna adierazoteko, guk txikerretarik dakiguz hamasei. ¿Cuántos? ¿Hamaseis? Itauntzen dau euskara ikasten dabilen “castellanoak” harriduraz. Ez neukan ikusteko ezelako gogorik. 

Gernikako arbola: euskara on, euskara off

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Gernikako arbola: euskara on, euskara off

Aita Lhandek 1910ean esan zuenez, 100.000 euskaldun joan ziren Ameriketara, gehienak Argentinara, 1832-1907ko urte-tartean. Bertan, gero, -dio Lhandek- euskaldun frantsesa> euskaldun argentinar > argentinar bilakatzen da. Aldaketa horren ondorioa ulertzeko adibide argia eskaintzen digu Kepa Altonagak ikerlan bikainean:

Elkarrekin ikusgai egiten gara

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Elkarrekin ikusgai egiten gara

Gaur egun emakumeok hitza dugu, agerian gaude, baina ez gara ikusgai. Idatzi, margotu, konposatu, artea sortzen du­gu, etxeko eta zaintza la­nak egiten ditugu, ikertzaileak gara, kirol txapelketetan eta hainbat jardueratan hartzen dugu par­te… baina ez gara ikusgai. Biluzten gaituztenean eta hiltzen gaituztenean, or­duan bai, orduan bai ikusgarriak, eta guk horrela nahi ez.

Piztiak bizi diren lekuan

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Piztiak bizi diren lekuan

Egilea: Maurice Sendak

Argitaletxea: S.L. Kalandraka Editora

Liburutegietan dago irakurgai   

 

Maurice Sendak oso ipuin egile arrakastatsua izan zen. 2012 urtean utzi gintuen. Sendaken hainbat liburu ditugu eskura, bai gaztelaniaz, bai ingelesez: The Nutshell Li­brary, In the Night Kitchen, Higglety Pigglety Pop!, The Sign On Rosie's Door, Outside Over There, Kenny's Win­dow... 1963an Piztiak bizi diren lekuan album ilustratua argitaratu zuen. Hainbeste denbora pasatu arren, liburu horrek gure irudimena pizten jarraitzen du.

Herria, txakurrak, jabeak, bizilagunak eta elkarbizitza

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Herria, txakurrak, jabeak, bizilagunak eta elkarbizitza

Azkenaldian, nabarmen egin du gora txakurrak ditugunon kopuruak. Ohikoa bilakatu da herritik gure maskotekin ibiltzea. Txakurrak ditugunak eta ez ditugunak, nahastuta. Jakina, denek ez dute berdin atsegin lau hanketako lagun horiek. Eta ulergarria da, baina nola edo hala moldatu egiten gara.

Jende librea herri zoriontsu batean

Erabiltzailearen aurpegia   Iritzia

Jende librea herri zoriontsu batean

Bai, badakit. Badakit Gure Esku Dago ekimenaren kanta zoragarriaren letrak justu aldrebes diola: Jende zoriontsua herri libre batean. Eta alai eta ozen kantatzen dut, gainera, ederra delako eta hala sentitzen dudalako. Baina agian politikan, bizitzan bezala, bestera da askatu beharreko ekuazioa.